Vücudunuzdaki Yağ Oranı Neden Önemlidir?

 

Yalnız vücudun kilo ağırlığını bilmek ve boy ile kilo oranını kurmak yani vücut yağını bilmek sağlık için yeterli bilgi sağlamaz. Bu noktada önemli olan önemli olan yağ – kas oranı arasındaki denge olmaktadır.

 

Vücut Yağ Oranı Ne Anlama Gelir?

İç organlarının yağ oranı, klasik basküllerle ölçülemez. Bu sebeple de yağ ölçüm cihazları yapılmıştır. BIA (Bioelectrical Impedance Analysis) yöntemi ile ölçüm yapılmakta olan bu yağ ölçüm cihazlarının güvenilirliği de Tıp Uzmanı ve Sağlık Kurumu tarafından onaylanmıştır.

 

Vücut Yağ Oranının Önemi Nedir?

Aktif ve sağlıklı kalabilmek adına vücudun belli oranlarda yağa gereksinimi bulunur. Yağlar; eklemlerin desteklenmesi, organların muhafaza edilmesi, vücut ısısının kontrolü, açlık durumunda enerji rezervi gibi fonksiyonları yerine getirmektedir. Bunun için de vücutta ihtiyaç duyulan yağ oranana bilinçli olarak karar verebilmek gerekir.

Diyetler ile kilo kaybetmek mümkündür, evet. Ancak bu durum sağlıklı olmak için yeterli değildir; bunun sebebi ise ilk haftalarda verilen kilo oranları, yağ olmamaktadır. Bu, vücuttaki “su ” miktarında gerçekleşen bir kayıptır, bunun için verilen kilolar kısa sürede geri alınır. Vücut sağlığını ölçebilmek adına gereksinim duyular bilgiler, yağ ölçüm cihazlarından temin edilebilir ve vücut yağ oranları bu şekilde kontrol altında alınabilir, bu sayede daha sağlıklı hissedilir ve dolayısıyla kişi kendini daha güzel, daha enerjik ve güvenli hisseder.

Obezite hastalığı, olması gerekenden fazla seviyelerde yağ dokusunun vücutta yer alması halidir. Vücudun normal bir üyesi, insan fizyolojisi bakımından kesinlikle gerekli olan yağ dokusunun normalden fazla olması, bir hastalık durumuna belirli olabilir. Obezite ve fazla kilolu olmak aynı anlama gelmez. İdeal ağırlık sayıları dışına çıkılmadan da beden yağ dokusunda bir fazlalıktan bahsedilebilir. Elbette ki obezite yanında, ideal kilonun üzerinde olmak da çeşitli problemleri peşinden sürükleyecektir. Unutulmaması gereken kilo vermek; sosyal, psikolojik ve vücut sağlığı bakımından oldukça olumlu bir durum olmaktadır.

Yapılan araştırmalar ve çalışmalarda vücudun yağlanması sebebiyle artan hastalıklar, durumun ciddiyetini ortaya koyar. Bu hastalıklardan bazıları; şeker, kolesterol, kalp hastalıkları, yüksek tansiyon, sindirim sorunları, çeşitli kanser türleri olarak sayılabilir.

 

Görüntüye Kanmamak Gerekir

Fakat kilolu olmak ile yağ oranının yüksek olması da eş anlamlı durumlar değildir. Bu şu demektir, kişi kilolu görünümde olabilir, ancak kendine göre daha zayıf görünen bir insandan daha az yağ oranına da sahip olabilir.

 

Kilo Vermek Yağ Oranını Artırabilen Bir Etken Olabilir

Diyete başlamadan önce vücut yağ oranı, kilo ve boyu aynı olan kişilerde eşit kilo kaybı yaşanmasına rağmen, yalnızca diyet yaparak kilo kaybeden kişinin, diyetin dışında egzersiz programı da yapan kişiden daha yağlı olduğu da ortaya çıkabilir. Bu sebeple sadece diyet yaparak vücut yağ oranının azaltılması ile başarı sağlamak mümkün değildir. Diyet yapılacak ise, egzersizle kesinlikle desteklenmesi gerekir.

Bir kişinin vücut yağ oranı ya da vücut yağ yüzdesi, kişinin vücudunda bulunan yağ doku ağırlığının kişinin toplam ağırlığına oranıdır (ya da yüzdesidir).

İnsanın hayati fonksiyonlarını sağlıklı bir şekilde yerine getirebilmesi için gerekli yağ miktarı cinsiyete göre değişir. Doğurganlık ve bazı hormonal fonksiyonlardan ötürü kadınlarda gerekli olan oran erkeklere göre daha yüksektir. Esansiyel yağ yüzdesi erkekler için %3-%5, kadınlar için %8-%12 arasında değişir. Bununla birlikte özellikle gögüs ve bel bölgesinde toplanan depo yağlar sebebi ile kişinin vücut yağ oranı bu değerlerin üzerinde olabilir.

Sıklıkla kullanılan vücut kitle indeksinin aksine, boy ve kilodan bağımsız olarak vücut kompozisyonu hakkında bilgi veren vücut yağ oranı, kişinin sağlığı ve kondisyonunu belirlemek açısından önemli bir veridir. Vücut kitle indeksi, vücut yağ oranını hesaba katmadığı için özellikle kas oranı normalden yüksek olan bireylerişişman ya da obez sınıfında değerlendiren hatalı sonuçlar verebilir.

Aşağıdaki tablo kadın ve erkeği vücut yağ oranlarına göre sınıflandırmaktadır:

Tanım

Kadın

Erkek

Esansiyel yağ 10–12% 2-4%
Atletler 14–20% 6–13%
Yüksek kondisyon 21–24% 14–17%
Kabul edilebilir 25–31% 18–26%
Fazla kilolu 32-41% 27-37%
Obez 42%+ 38%+

 

Vücut yağ oranı farklı teknikler kullanılanarak ölçülebilir. Dual energy X-ray absorptiometry yönteminin en kesin neticeleri verdiği düşünülmektedir. Bununla beraber bioelectrical impedance analysis pratikliği bakımından en fazla tercih edilen yöntemdir. Vücut yağ analizi yapan tartılar bu yöntemle vücut yağ analizini yaparlar.

Vücut Yağ Oranı Analiz Tablosu

VÜCUT YAĞ ORANI ANALİZ DEĞERLERİ

CİNSİYET

YAŞ

DÜŞÜK

NORMAL

YÜKSEK

ÇOK YÜKSEK

KADIN

20 – 39

<21.0%

21.0 – 32.9%

33.0 – 38.9%

>39.0%

40 – 59

<23.0%

23.0 – 33.9%

34.0 – 39.9%

>40.0%

60 – 79

<24.0%

24.0 – 35.9%

36.0 – 41.9%

>42.0%

ERKEK

20 – 39

<8.0%

8.0 – 19.9%

20.0 – 24.9%

>25.0%

40 – 59

<11.0%

11.0 – 21.9%

22.0 – 27.9%

>28.0%

60 – 79

<13.0%

13.0 – 24.9%

25.0 – 29.9%

>30.0%


VÜCUT KAS ORANI ANALİZ DEĞERLERİ

CİNSİYET

YAŞ

DÜŞÜK

NORMAL

YÜKSEK

ÇOK YÜKSEK

KADIN

18 – 39

<24.3%

24.3 – 30.3%

30.4 – 35.3%

>35.4%

40 – 59

<24.1%

24.1 – 30.1%

30.2 – 35.1%

>35.2%

60 – 80

<23.9%

23.9 – 29.9%

30.0 – 34.9%

>35.0%

ERKEK

18 – 39

<33.3%

33.3 – 39.3%

39.4 – 44.0%

>44.1%

40 – 59

<33.1%

33.1 – 39.1%

39.2 – 43.8%

>43.9%

60 – 80

<32.9%

32.9 – 38.9%

39.0 – 43.6%

>43.7%


İÇ ORGANLARDAKİ YAĞ SEVİYESİ ANALİZ DEĞERLERİ

İÇ ORGAN YAĞLANMA DEĞERLERİ

DEĞER SINIFLANDIRMASI

1 – 9

NORMAL

10 – 14

YÜKSEK

15 – 30

ÇOK YÜKSEK


BEDEN KİTLE İNDEKSİ ANALİZ DEĞERLERİ

BEDEN KİTLE İNDEKSİ

DEĞER SINIFLANDIRMASI

BMI < 18.5

DÜŞÜK

18.5 < BMI < 25

NORMAL

25 < BMI < 30

YÜKSEK

30 < BMI

OBEZ